Vì Sao Nền Kinh Tế Nga Đứng Vững Trước Đòn Trừng Phạt Của Mỹ Và Phương Tây

Nền kinh tế Nga, bất chấp tuyên bố sắp sụp đổ, vẫn tồn tại. Chính sách của Ngân hàng trung ương Nga đã giúp ổn định đồng Rúp!

Putin và thống đốc Ngân hàng trung ương Nga. Ảnh The Wall Street Journal

Khi cuộc bầu cử đang diễn ra, có vẻ như Vladimir Putin đã kiểm soát được lạm phát.

Trong 2 năm kể từ khi bắt đầu chiến dịch quân sự đặc biệt ở Ukraine, nền kinh tế Nga đã nhiều lần ‘bác bỏ’ những dự báo của những người bi quan.

Sự sụp đổ tài chính mà nhiều người dự đoán cho nước Nga vào mùa xuân năm 2022 đã không bao giờ xảy ra.

Quả thực, một cuộc suy thoái đã bắt đầu – nhưng nó ít nghiêm trọng hơn dự kiến ​​và không kéo dài. Gần đây, Nga bắt đầu lo ngại về lạm phát. Năm 2023 giá cả tăng rất nhanh và các nhà kinh tế cho rằng, giá cả sẽ vượt khỏi tầm kiểm soát. Ngay cả Putin cũng phải cảnh giác. Vào tháng 2 năm 2023, ông yêu cầu các quan chức “đặc biệt chú ý” đến việc tăng giá.

Nhưng có vẻ như sự thành công của nền kinh tế Nga một lần nữa khiến nhiều người không khỏi lo lắng về những dự đoán ảm đạm.

Dữ liệu mới sẽ được công bố vào ngày 13 tháng 3 năm 2024 và mức tăng giá hàng tháng dự kiến ​​​​là 0,6% trong tháng 2. Con số này thấp hơn nhiều so với cuối năm 2023, là 1,1%.

Lạm phát hàng năm dường như cũng không tăng – trong tháng 11 năm 2023 là 7,5%. Nhiều nhà dự báo tin rằng, con số này sẽ sớm giảm xuống còn 4%. Và kỳ vọng của hộ gia đình về giá cả cũng cho thấy sự lạc quan ngày càng tăng.

Kết quả của cuộc bầu cử tổng thống, bắt đầu vào ngày 15 tháng 3 năm 2024, đã được xác định trước. Nếu có tính cạnh tranh thì những con số như vậy sẽ không gây hại gì cho Putin chút nào.

Lạm phát ở Nga tăng vọt trong năm ngoái do chi tiêu ngân sách cao hơn nhiều so với thời kỳ đại dịch Covid-19.

Putin đã phát động chiến dịch quân sự của mình ở Ukraine và buộc phải tăng chi tiêu cho mọi thứ theo đúng nghĩa đen, từ phương tiện vận chuyển, vũ khí đến lương quân sự.

Tổng chi tiêu chính phủ tăng 8% theo giá trị thực. Nhu cầu về hàng hóa và dịch vụ tăng mạnh, nền kinh tế trong nước không thể theo kịp, đó là lý do tại sao người bán bắt đầu tăng giá.

Khó khăn đặc biệt nghiêm trọng nảy sinh trong việc tìm kiếm lao động, đặc biệt là vì hàng trăm nghìn người phải nhập ngũ và hàng chục nghìn người phải rời bỏ quê hương. Đến tháng 10 năm 2023, tiền lương danh nghĩa đã tăng với tốc độ hàng năm là 18%, trong khi đầu năm tốc độ tăng trưởng là 11%. Điều này đã gây ra sự tăng giá trong các lĩnh vực dịch vụ sử dụng nhiều lao động như chăm sóc sức khỏe và khách sạn.

Ai nên được khen ngợi vì sự thay đổi thuận lợi như vậy? Bộ tài chính Nga tuyên bố vinh dự này. Năm ngoái, các quan chức Nga nhất quyết yêu cầu kiểm soát ngoại hối, buộc các nhà xuất khẩu phải bơm thu nhập ngoại hối vào hệ thống tài chính Nga.

Có lẽ ý tưởng của họ đã giúp củng cố đồng Rúp, thậm chí còn tăng giá hơn trong những tháng gần đây, dẫn đến giá nhập khẩu giảm.

Lãnh đạo Ngân hàng trung ương Nga cho rằng các đồng nghiệp ở Bộ tài chính không hiểu gì về kinh tế và can thiệp vào công việc thị trường để gây bất lợi cho chính họ.

Họ tin rằng, nhờ chính sách của mình (tăng gấp đôi lãi suất từ ​​tháng 7 năm 2023), lạm phát đã có thể giảm xuống. Có lẽ lãnh đạo Ngân hàng trung ương đã đúng.

Lãi suất tăng đã thúc đẩy người Nga mở tài khoản tiết kiệm thay vì tiêu tiền. Thắt chặt chính sách tiền tệ cũng đã giúp hạn chế cho vay. Trong tháng 12 năm 2023, doanh số cho vay bán lẻ tăng 0,6% so với tháng trước. Trong phần lớn thời gian của năm 2023, con số này là 2%.

Rất ít ngân hàng trung ương trên thế giới theo đuổi những chính sách nghiêm ngặt như vậy. Tuy nhiên, Nga dường như đang chuẩn bị cho một cuộc “hạ cánh mềm”, trong đó lạm phát chậm lại mà không khiến nền kinh tế sụp đổ.

Xem thêm: Lệnh Trừng Phạt Đối Với Dầu Mỏ Của Nga Liệu Có Thành Công?

Các chỉ số kinh tế ngày nay tương ứng với các xu hướng tồn tại trước khi bùng nổ xung đột vũ trang. GDP thực tế đã tăng hơn 3% trong năm 2023.

Tỷ lệ thất nghiệp vẫn ở mức thấp kỷ lục. Hầu như không có bằng chứng nào về một cuộc khủng hoảng trong lĩnh vực doanh nghiệp. Trên thực tế, tỷ lệ doanh nghiệp đóng cửa gần đây đã chạm mức thấp nhất trong 8 năm.

Sàn giao dịch chứng khoán Moscow hy vọng sẽ có hơn 20 đợt phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng trong năm 2024. Năm 2023 là 9. Dữ liệu hoạt động kinh tế theo thời gian thực mới nhất rất tích cực. Dự báo tăng trưởng GDP năm nay là 1,7% được cộng đồng chuyên gia kinh tế theo dõi chặt chẽ.

Xem thêm: Châu Á Đã Giúp Kinh Tế Nga Tồn Tại Như Thế Nào?

Khả năng phục hồi kinh tế của Nga một phần là kết quả của các biện pháp kích thích trong quá khứ. Các công ty và hộ gia đình đã xây dựng lượng dự trữ tiền mặt lớn trong những năm gần đây, cho phép họ chi tiêu ngay cả trong thời kỳ lạm phát cao đồng thời tránh được tình trạng vỡ nợ mặc dù chi phí đi vay cao.

Giống như ở các quốc gia khác, nhu cầu lao động giảm trong hầu hết các trường hợp dẫn đến giảm số lượng vị trí tuyển dụng chưa được lấp đầy, nhưng không làm giảm số lượng người làm việc.

Số liệu từ trang tuyển dụng HeadHunter cho thấy tỷ lệ vị trí tuyển dụng trên số người tìm việc đã ngừng tăng. Các nhà quản lý, những người gần đây ngày càng gặp khó khăn trong việc tìm kiếm nhân công, không muốn sa thải những người làm việc cho họ và chỉ làm điều này nếu thực sự cần thiết.

Hậu quả của các lệnh trừng phạt cũng mang lại sức mạnh và năng lượng cho nền kinh tế Nga. Các doanh nghiệp sản xuất ở Nga, trước đây thuộc sở hữu của các chủ sở hữu phương Tây, hiện đang mở cửa trở lại nhưng với cơ chế quản lý mới, như Ngân hàng trung ương Nga đã chỉ ra trong báo cáo gần đây.

Xem thêm: Châu Phi Đã Giúp Kinh Tế Nga Đứng Vững Như Thế Nào?

Khi bắt đầu cuộc xung đột vũ trang, do các lệnh trừng phạt, các công ty Nga khó có được mọi thứ họ cần cho sản xuất và điều này đã ảnh hưởng đến tốc độ của nó.

Nhưng hiện nay các công ty đã tạo ra chuỗi cung ứng mạnh mẽ bằng cách chuyển hướng sang các nước “thân thiện”. Hơn một nửa lượng hàng hóa nhập khẩu đến từ Trung Quốc. Khối lượng của nó đã tăng gấp đôi trong 2 năm qua.

Các mối quan hệ thương mại mới đang được củng cố và các nhà xuất khẩu Nga thậm chí còn dám tăng giá, điều này mang lại cho họ thêm thu nhập và lợi nhuận.

Nếu như đầu năm 2022, mức chiết khấu dầu Nga cho người mua Trung Quốc là hơn 10% thì nay đã giảm xuống dưới 5%. Và không chỉ xuất khẩu dầu mỏ đang tăng trưởng. Putin tự hào về lượng kem xuất khẩu sang Trung Quốc tăng mạnh.

Tuần trước, Putin lưu ý rằng, ông đã đãi “người bạn của mình, chủ tịch Tập Cận Bình một phần”.

Mọi người Nga đều biết rằng, không thể thực sự đánh bại được lạm phát. Các quan chức Ngân hàng trung ương tiếp tục than thở rằng, kỳ vọng lạm phát vẫn còn quá cao. Điều khiến họ lo lắng nhất là khả năng đồng rúp mất giá, có thể xảy ra do giá dầu giảm, hoặc do các lệnh trừng phạt tiếp theo, hoặc vì Trung Quốc sẽ mất hứng thú ủng hộ Putin.

Đây là một mối quan tâm nghiêm túc và hợp lý. Tuy nhiên, nền kinh tế toàn cầu đang trên đà đứng vững trở lại.

Xem thêm: Vì Sao Nền Kinh Tế Nga Nhỏ: Nhưng Lại Có Sức Ảnh Hưởng Toàn Cầu?

Nguồn: Biên tập – economist.com – Anh

Lên đầu trang